آداب آموزی از امام باقر علیه السلام

امام باقر علیه السلام در سخنانشان به آداب و ضوابطی اخلاقی و معاشرتی که می تواند بسیار در روابط انسانها مهم و تاثیرگذار باشد اشاره نمودند

آداب آموزی از امام باقر علیه السلام

در روايات اسلامى پيامبر صلی الله علیه و آله و ائمه اهل بيت علیهم السلام به مسائل اخلاقی، فردی و اجتماعی و آداب معاشرت اهميت بسیاری داده شده است. در اینجا به برخی از آدابی که از امام باقر علیه السلام نقل شده است اشاره می شود.

همسایه داری

انسان باید حق همسایگی را بجا آورد و از اوضاع و احوال همسایه اش باخبر باشد، امام باقر علیه السلام در این باره می فرمایند: «رسول خدا صلی الله علیه و آله فرموده: به من ايمان ندارد كسى كه سير بخوابد و همسايه ‏اش گرسنه باشد، و فرمود: اهل يك آبادى كه شب را بگذرانند و در ايشان گرسنه ‏اى باشد روز قيامت خداوند رحمتش را شامل حال آنها نمی کند».[1]

پذیرفتن پند و اندرز

ابو عديس می گويد: حضرت باقر عليه السلام فرمود: «اى صالح پيروى كن از كسى كه تو را مي گرياند و اندرزت مي دهد و پيروى مكن از آنكه تو را بخنداند و گولت زند، و به زودى همگى به سوی خدا برگردید و راستی این سخن و حقيقت آن برای شما آشكار گردد».[2]

نادیده گرفتن عیب های دیگران

ابو حمزه ثمالى می گويد: شنيدم كه امام باقر علیه السلام چنین می فرمود: «زودرس ‏ترين خیرها از جهت پاداش، نيكى (به افراد) است و سريع ‏ترين شرها از جهت مجازات و عقوبت، ظلم و ستم مى ‏باشد. براى انسان همين عيب نابينايى بس است كه عيب هاى مردم را ببيند، ولى در برابر عيب‏ هاى خود نابينا باشد، يا آنكه از مردم عيب ‏جويى کند بر عيبى كه خودش مبتلاى به آن است و توان فرار از آن را ندارد؛ و اين كه همنشين خود را به نوعى اذيّت و آزار دهد كه هيچ سود و نفعى برايش نداشته باشد».[3]

امام باقر علیه السلام در سخن دیگری می فرمایند: «به سازى روابط اجتماعى و مردمدارى [همچون‏] پيمانه پرى است كه دو سوّم آن تيزهوشى و يك سوّمش ناديده گرفتن [عيوب ديگران‏] است».[4]

دوستى كردن با مردم‏

حضرت باقر عليه السلام درباره دوستی کردن با مردم فرموده است: عربى از بنى تميم نزد پيغمبر صلی الله علیه و آله آمد و عرض كرد: به من سفارش و توصیه ای بفرما، (یکی از آن سفارش ها اين بود كه): با مردم دوستى كن تا مردم تو را دوست داشته باشند».[5]

دیدار و ملاقات با دیگران

امام باقر و امام صادق عليهما السّلام فرموده اند: «هر مؤمنى كه براى زيارت برادرش بيرون شود و حق او را بشناسد، در برابر هر گامى كه بردارد، خدا يك حسنه به او بدهد و يك گناه از او کم کند و يك درجه او را بالا ببرد، و چون در خانه‏ اش را بزند، درهاى آسمان برايش گشوده شود (مقدمات آمدن رحمت آماده شود) و چون همدیگر را ملاقات کنند و دست بدهند و روبوسی كنند، خدا به آنها روى کند، سپس به وجود آنها بر فرشتگان ببالد و بفرمايد: دو بنده ‏ام را ببینید كه براى من يكديگر را ملاقات كردند و دوستى نمودند، بر من است كه پس از اين جایگاه ايشان را به آتش عذاب نكنم، و چون برگردد به تعداد نفس كشيدن و گام ها و كلماتش، فرشته ها او را بدرقه كنند و تا فرداى آن شب او را از بلای دنيا و آسيب هاى آخرت نگهدارند، و اگر در این ميان بميرد از او حساب نکشند، و اگر مؤمنی که ملاقات شده نیز حق ملاقات ‏كننده را همانند او بشناسد، به اندازه پاداش او برايش خواهد بود».[6]

مشورت گرفتن

امام باقر علیه السلام می فرماید: «به نبى اكرم صلی الله علیه و آله عرض کردند: احتياط و دور انديشى چيست؟ حضرت فرمود: مشورت از خردمندان و اطاعت از رأى ايشان‏».[7]

امام باقر علیه السلام در سخن دیگری می فرمایند: «در تورات چهار سطر نوشته شده است: هر كه مشورت نكند پشيمان شود، فقر بزرگترين مرگ است، چنان كه جزا دهى جزا بينى و هر كه پادشاه شود خودخواه گردد».[8]

سلام کردن

امام باقر علیه السلام از رسول خدا صلی الله علیه و آله روایت می کند که فرمود: «نزديكترين مردم به خدا و رسولش كسى است كه آغاز به سلام كند».[9]

امام باقر علیه السلام در سخن دیگری می فرمایند: «به راستى كه خدای عزوجل آشكارا سلام كردن را دوست دارد».[10]

آشكارا كردن سلام یعنی اینکه انسان به همگان سلام کند و تصور نكند كه ممكن است برخى از مردم شايسته سلام کردن نباشند.

خنده کردن

عبداللَّه بن محمد جعفى می گويد: شنيدم حضرت باقر عليه السلام مي فرمود: «خداى عزوجل کسی را كه ميان جمعى شوخى كند دوستش دارد البته در صورتى که چندان شوخى نكند كه به فحش منجر شود».[11]

مهدی سیدمرادی

پی نوشت ها:

[1]كافي، كلينى، محمد بن يعقوب‏، ‏دارالكتب الإسلامية، تهران‏، 1407 ق‏، ج ‏2، ص 668.

[2] المحاسن، احمد بن محمد بن خالد برقى، دار الكتب الإسلامية، قم‏، 1371 ق‏، ج ‏2، ص 604.

[3] الزهد، كوفى اهوازى، حسين بن سعيد، به تصحیح غلامرضا عرفانيان يزدى، المطبعة العلمية، قم‏، 1402ق‏، ص 8.

[4] تحف العقول، ابن شعبه حرانى، جامعه مدرسين‏، قم‏، 1404ق، ص 359.

[5] کافی، ج ‏2، ص 642.

[6] همان، ص 183.

[7] المحاسن، ج‏2، ص: 600.

[8] همان، ص 601.

[9] بحار الأنوار، محمد باقر مجلسى، دار إحياء التراث العربي‏، بيروت‏، 1403 ق‏، ج ‏73، ص 12.

[10] کافی، ج ‏2، ص 645.

[11] المحاسن، ج‏1، ص 293.

مطالب مرتبط
دیدگاه خود را ارسال کنید
تاکنون نظری برای این مطلب ثبت نشده است.
ویژه ها
عید در حرم امام رئوف

عید در حرم امام رئوف

9224

عید در حرم امام رئوف


عکس حرم مطهرامام رضا علیه السلام

عکس حرم مطهرامام رضا علیه السلام

8634

فقیر و خسته به درگاهت آمدم رحمی که جز ولای توام نیست هیچ دست آویز حرم مطهرامام رضا علیه السلام


زائر حرم امام رضا علیه السلام

زائر حرم امام رضا علیه السلام

7963

دولت دراین سرا و گشایش دراین در است ... السلام علیک یا انیس النفوس یا علی بن موسی الرضا(ع) #امام_رضا_علیه_السلام #حرم_امام_رضا_علیه_السلام #حرم_مطهر_رضوی


ضریح حرم مطهر امام رضا علیه السلام

ضریح حرم مطهر امام رضا علیه السلام

8911

قلب مرا به پای ضریح ات گره بزن بیمارم و دخیل شفای تو می شوم


دربانان حرم مطهر امام رضا علیه السلام

دربانان حرم مطهر امام رضا علیه السلام

9693

از رهگذر خاک سر کوی شما بود؛ هر نافه که در دست نسیم سحر افتاد


بیشتر