آقاشیخ هاشم به روایت رهبر معظم انقلاب نوشتاری از:امین الله سلیمان نوری نوشتار پیشین را به شرحی مختصر از زندگی بزرگ مرد مجاهد و معلم مردان مبارز خراسان مرحوم آیت...

آقاشیخ هاشم به روایت رهبر معظم انقلاب

آقاشیخ هاشم به روایت رهبر معظم انقلاب

آقاشیخ هاشم به روایت رهبر معظم انقلاب

نوشتاری از:امین الله سلیمان نوری
نوشتار پیشین را به شرحی مختصر از زندگی بزرگ مرد مجاهد و معلم مردان مبارز خراسان مرحوم آیت الله شیخ هاشم قزوینی اختصاص دادیم. بی مناسبت ندیدیم تا در این نوشتار با توجه به جایگاه علمی ومبارزاتی آن فقیه نکته سنج برخی سخنان برترین شاگرد او یعنی مقام معظم رهبری را درباره استاد مرور کنیم.
فقیه مبرز
رهبر معظم انقلاب در دیدار با اعضای ستاد مرکزی بزرگداشت آیت الله حاج شیخ هاشم قزوینی این گونه از استاد خود یاد کردند:« تجلیل و تکریم از مرحوم آقای حاج شیخ هاشم(رضوان الله علیه) کار بسیار بجایی است. با اینکه ایشان از شخصیت‌های بارز و برجسته در حوزه خراسان بودند و در طول سال‌های متمادی محور تدریس در مشهد محسوب می‌شدند، یاد ایشان آن چنان که شایسته آن مقام بالاست، مطرح نیست؛ لذا تجلیل و تجدید یاد ایشان خیلی شایسته است.مرحوم آقا حاج شیخ هاشم(رضوان ا... علیه) در واقع نمونه‌ای از تربیت حوزه علمیه مشهد در آن نسل و دوران شکوفایی این حوزه بود در دوره قبل از ما، به این جامعیت ایشان کم پیدا می‌شد. هم ایشان، هم مرحوم حاج شیخ مجتبی، ما سال‌ها شاگرد مرحوم حاج شیخ هاشم بودیم و به درس مکاسب و رسائل بعد هم کفایه می رفتیم. در اواخر اقامت ما در مشهد، قبل از قم ایشان درس خارج شروع کردند چند صباحی هم درس خارج ایشان رفتم. ایشان بسیار ملا و فقیه مبرزی بود و جزو شاگردهای برجسته مرحوم آقازاده فرزند آخوند. »
زاهدی بسیار روشنفکر
حضرت آیت اللّه خامنه‌ای در سخنرانی 11 تیرماه 1364 در جمع امام جمعه و جمعی از مسئولان قزوین، نیز از استاد خود، مرحوم آقا شیخ هاشم قزوینی این گونه یاد کردند:«مرحوم آقاشیخ هاشم... بسیار برای ما محبوب بود. هیچ استادی یادم نمی آید که طلبه ها به قدر آقاشیخ دوست داشته باشند. خیلی عجیب بود در ایجاد محبت در دل شاگردان. عالمی بود بسیار سنگین، متین، خوش بیان، اهل معنی و زاهد و بی‌اعتنا به دنیا، در عین حال بسیار روشنفکر. آن زمان که اهل علم (اهل) روزنامه خوانی و مجله خوانی و این چیزها نبودند ایشان مرتبا مجلات مختلف را می‌گرفت و در جیبش می‌گذاشت، طوری که کاملاً دیده می‌شد و با آن محاسن سفید، خیلی مرد انصافا بزرگی بود. در طول سال، ماه رمضان ایشان می آمد قزوین قلعه هاشم خان و به منبر می‌رفت و پولی به آقا شیخ می‌دادند و ایشان با همان پول دوران سال را می‌گذراند و از هیچ کس وجوهات نمی‌گرفت...»
استاد شوخ طبع
مقام معظم رهبری در بخشی دیگر از سخنانشان در جمع اعضای ستاد مرکزی بزرگداشت آیت الله حاج شیخ هاشم قزوینی نیز در توصیف استاد خود فرموده اند:« یکی از خصوصیات ایشان بیان فوق العاده بود. بنده سال 36 مشرف شدم نجف، تمام درس‌های معروف نجف را رفتم، بعد هم آمدیم قم، سال 37 درس های قم را هم رفتم. هیچ کس را به خوش بیانی حاج شیخ هاشم ندیدم. یک بیان شیوا، یک صدای مناسب و گرم برای تدریس. خصوصیت دیگر ایشان تسلط به مبانی کتاب‌های درسی بود. ایشان وقتی مکاسب را از آن کتاب‌های قدیم، نصف صفحه یا بیشتر هر روز تدریس می‌کردند، یک چند جمله‌ای از عبارت می‌خواندند، بعد کتاب را می بستند، تمام آن مطلب را بیان می‌کردند. تمام مطالب در ذهن ایشان حاضر بود و مسلط بر مکاسب و رسائل و همین جور کفایه. نکته دیگری که در ایشان وجود داشت، جنبه اخلاقی این مرد بود؛ این مرد از لحاظ معنوی و اخلاقی خوب، شاگرد آقا میرزا مهدی بود، یعنی واقعاً آراسته و پیراسته بود. گاهی زبان نصیحتش باز می‌شد در درس، طلبه ها را نصیحت می‌کرد. طلبه ها، های های گریه می کردند. در عین حال در درس شوخی‌هایی هم می کردند که صدای خنده شان قاه قاه بلند می شد، یک وقتی خود ایشان گفتند که بعضی به من می‌گویند که تو چرا در درس شوخی می‌کنی. می گفت: من می بینم شما طلبه ها سینما که ندارید، نمایش‌خانه که ندارید، تفریح که ندارید می خواهم یک تفریحی کرده باشید. اینجوری بود که ایشان همه چیز را به میزان مراقب بود.»
گریه‌ طلبه‌ها پای منبر آشیخ هاشم
ایشان همچنین در بیانات خود به هنگام دیدار جمعی از اساتید و فضلا و طلاب حوزه علمیه‌ قم با ایشان در تاریخ 2 آبان ماه 1389 به تمجید از استاد خود پرداخته و فرمودند:« در مشهد مرحوم آشیخ هاشم قزوینی، مدرس معروف و نامدار حوزه علمیه خراسان که از حیث بیان و تسلط بر مطلب، نظیرش را ما در هیچ حوزه‌ی دیگری ندیدیم؛ نه در قم، نه در نجف، گاهی اوقات وسط درس سطح - درس مکاسب و کفایه - که حدود یک ساعت طول می کشید، ده دقیقه یا بیشتر نصیحت می‌کرد؛ طلبه‌ها اشک می‌ریختند. دل جوان آماده است؛ این را از دست ندهید. یک حدیث بخوانید، دو کلمه نصیحت کنید. اول، نصیحت به خود ماست.»
فاضل خوش بیان
سرانجام اینکه رهبر معظم انقلاب اسلامی نیز در توصیف ابعاد شخصیت استاد فرزانه خود فرموده‌اند: «پس از اینکه شرح لمعه را تمام کردم، رفتم درس مکاسب و رسائل مرحوم آیت اللّه شیخ هاشم قزوینی (که از شاگردان مرحوم آقا میرزا مهدی اصفهانی) و اهل ریاضت و مدرس درجه یک مشهد و بسیار مرد محترم و ملا و معروف در بین خواص مشهد، مرد آزاده و روشن ضمیر بود. به خصوص در نزد اهل علم، ایشان مرد ملاّ و جامع و خوش بیان بودند؛ به طوری که من در نجف و در قم که اغلب درس‌های آنجا را رفتم کسی به خوش بیانی ایشان ندیدم. بخش عمده درس رسائل و مکاسب و کفایه را پیش ایشان خواندم... یک مدتی هم درس خارج حاج شیخ هاشم قزوینی رفتم؛ یعنی ایشان با اصرار خود ما یک درس خارج اصول شروع کرد. مرحوم شیخ هاشم با بحث وسیع، همه اقوال را نقل می کرد و بعد رد می کرد.»

منابع
1_ روزنامه قدس،ویژه نامه گرامیداشت پنجاهمین سالگرد در گذشت آیت الله شیخ هاشم قزوینی.
2_ مرجعیت آیت اللّه العظمی خامنه ای از دیدگاه فقها و بزرگان، تهیه و تنظیم: دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم، شانزدهم آذر 1373 / سوم رجب 1415 قمری.
3_نگاه حوزه، ضمیمه مجله حوزه (5)، سال 1374.
4_ پایگاه اطلاع رسانی دفتر حفظ ونشر آثار حضرت آیت الله العظمی خامنه ای
http://farsi.khamenei.ir/

*کارشناس امور فرهنگی


مطالب مرتبط