امانتداری، راه و منش امام حسین علیه السلام

راه و منش امام حسین علیه السلام امانت داری است و در سخت ترین لحظات زندگی نیز به این منش پایبند بودند.

امانتداری، راه و منش امام حسین علیه السلام

امانت از مهم‏ترين فضايل اخلاقى و ارزشهاى اسلامى و انسانى است و سرمايه اصلى جامعه انسانى و سبب پيوند مردم با يكديگر به شمار می رود و در مقابل آن، خيانت است که پيوندها را از ميان مى ‏برد و سبب هرج و مرج در جامعه و ضعف و بدبختى است به همین خاطر اسلام و ائمه علیهم السلام به مسلمانان دستور مى‏ دهند امانت را به صاحبش برگردانند در منابع تاریخی می بینیم هنگامی که امام حسین علیه السلام به سوی عراق رفت، وصیت ‌نامه و دیگر امانت ‌ها را به‌ ام سلمه سپرد و از او خواست هرگاه فرزند بزرگش نزد وی آمد، آن‌ها را به او بسپارد. ‌ام سلمه در پی شهادت امام حسین علیه السلام هنگامی که امام سجاد علیه السلام به دیدنش آمد، آن امانت را به ایشان سپرد.[1]

و فراتر از ادای امانت به برادران دینی، در اسلام سفارش شده است که اگر دشمن نیز به شما چیزی سپرد امانتش را به او برگردانید امام سجاد علیه السلام به شیعیان فرمودند: «بر شما باد به اداى امانت! سوگند به آن که محمد را به حق، به پیامبرى مبعوث کرد اگر قاتل پدرم حسین بن علی بن ابی طالب، همان شمشیرى که با آن پدرم را کشته است به من امانت بسپارد آن را به وى بر می گردانم».[2]

در سخنی امام حسین علیه السلام، یکی از مشخصه های شیعیان را امین بودن واقعی می دانند و می فرمایند: «شيعيان ما كسانى هستند كه دل آنها از هر مكر و حيله و نيرنگ و فريب خالى باشد».[3]

آری کسی که در دلش مكر و حيله و نيرنگ و فريب باشد امانت دار دلش نیست و خائن به شمار می رود و چنین کسی سزاوار نکوهش و سرزنش است. نقل کرده اند امام حسين عليه السلام نامه‏ اى به معاويه نوشت و در آن نامه او را به خاطر انجام كارهايى سرزنش و نكوهش كرد. در بخشى از آن نامه آمده است: «سپس فرزندت را وليعهد كردى، در حالى كه وى جوانى شرابخوار و سگ ‏باز است. پس با اين كار در امانت خود خيانت و مردمت را خوار كردى و با پروردگارت مخلصانه عمل نكردى. چگونه شرابخوار را حاكم و فرمانرواى امت محمد صلى الله عليه و آله قرار دادى در حالى كه نوشنده مواد مستى ‏آور از فاسقان است و شرابخوار از اشرار است و نوشنده مست كننده ‏ها حتى امين يك درهم نيست پس چگونه مى ‏تواند امين بر يك امت باشد؟».[4]

سستی در امور حکومتی و اجتماعی هم خیانت به شمار می رود و چنین نیست که خیانت تنها در امور مادی باشد همچنانکه #امانتداری تنها در زمینه مال و مادیات نیست بلکه تمام نعمت ‏هاى مادّى و معنوى مثل مکتب، قرآن، رهبر، فرزند، اهل بیت پیامبر علیهم السلام، احکام و واجبات الهی و حتی مسئولیّت ها را شامل می شود و کسی که در اینها نافرمانى کند و حقوق و وظایف خود در ارتباط با این امانت‏ها را رعایت نکند خائن است. در منابع تاریخی به چشم می خورد که رسول خدا بر امام حسن و امام حسین علیهما السلام اطلاق امانت کرده است. امانتی که در کربلا نسبت به ادای آن، خیانت شد. در جلسه ای که ابن زیاد در مقابل اسرای کربلا با چوب دستی اش به دندان های سر بریده امام حسین علیه السلام می زد زید بن ارقم به ابن زیاد گفت: «چوب خود را بردار؛ زیرا من دیدم پیامبر خدا لب ‏هاى خود را در این جایی که تو چوب می زنى می گذاشت و می بوسید.» دوباره گفت: «من، موضوعى را براى تو می گویم که براى تو از این که گفتم ناگوارتر باشد. من پیغمبر اسلام را دیدم که امام حسن را روى‏ زانوى راست و امام حسین را روى زانوى چپ خود گذاشته بود. دست خود را روى سر هر یک از ایشان مى ‏نهاد و می فرمود: «پروردگارا من این دو کودک را به همراه مؤمنین نیکوکار، در پیش تو به عنوان ودیعه مى ‏سپارم» سپس زید بن ارقم گفت: «اکنون بنگر تو با امانت و ودیعه رسول خدا چه می کنى؟»[5]

آری راه و منش بزرگانی چون امام حسین علیه السلام امانت داری است. حر با هزار نیرو در کربلا راه را بر امام می بندد، امام می فرمایند که به آنان آب دهید، اصحاب گفتند که اینها ما را در راه آزار دادند، امام در پاسخ می فرماید که به آنان آب دهید. اما دشمنان هنگامی که بر رود آب تسلط یافتند، آب را از خانواده، کودکان و زنان منع کردند، این هم راه و منش آنان که خیانت و غصب است. در حالی که می بینیم رسول خدا صلی‌الله علیه و آله در اواخر عمر مبارکشان می فرمایند: «به راستى، من در ميان شما دو چيز گرانمايه كتاب خدا و خاندانم - اهل بيت خود- را به جاى مى ‏گذارم، هرگز از هم جدا نشوند تا در حوض (كوثر) به من برسند بنگريد پس از من در حقّ آنها چه مى ‏كنيد».[6]

مهدی سیدمرادی

پی نوشت ها:

[1] كافي، كلينى، محمد بن يعقوب‏، ‏دارالكتب الإسلامية، تهران‏، 1407 ق‏، ج ‏1، ص 304.

[2] الأمالي، شیخ صدوق، كتابچى‏، تهران‏، 1376ش‏، ص 246.

[3] مجموعه ورام، ورام بن أبي فراس، به ترجمه محمد رضا عطايى، بنياد پژوهشهاى اسلامى آستان قدس ‏رضوى‏، مشهد، 1369ش‏، ج‏ ‏2، ص 106.

[4] دعائم الإسلام، ابن حيون، نعمان بن محمد مغربى‏، به تحقیق آصف فيضى، ‏مؤسسة آل البيت عليهم السلام‏، قم‏، 1385ق‏، ج ‏2، ص 133.

[5] مثير الأحزان، ابن نما حلى، مدرسه امام مهدى علیه السلام‏، قم‏، 1406ق‏، ص 92.

[6] تحف العقول، ابن شعبه حرانى، جامعه مدرسين‏، قم‏، 1404ق، ص 426.

مطالب مرتبط
دیدگاه خود را ارسال کنید
تاکنون نظری برای این مطلب ثبت نشده است.
ویژه ها
عید در حرم امام رئوف

عید در حرم امام رئوف

9224

عید در حرم امام رئوف


عکس حرم مطهرامام رضا علیه السلام

عکس حرم مطهرامام رضا علیه السلام

8634

فقیر و خسته به درگاهت آمدم رحمی که جز ولای توام نیست هیچ دست آویز حرم مطهرامام رضا علیه السلام


زائر حرم امام رضا علیه السلام

زائر حرم امام رضا علیه السلام

7963

دولت دراین سرا و گشایش دراین در است ... السلام علیک یا انیس النفوس یا علی بن موسی الرضا(ع) #امام_رضا_علیه_السلام #حرم_امام_رضا_علیه_السلام #حرم_مطهر_رضوی


ضریح حرم مطهر امام رضا علیه السلام

ضریح حرم مطهر امام رضا علیه السلام

8911

قلب مرا به پای ضریح ات گره بزن بیمارم و دخیل شفای تو می شوم


دربانان حرم مطهر امام رضا علیه السلام

دربانان حرم مطهر امام رضا علیه السلام

9693

از رهگذر خاک سر کوی شما بود؛ هر نافه که در دست نسیم سحر افتاد


بیشتر