این که ماه رمضان میان آنها نیست چون ماهی است که با سایر ماه ها مقایسه نمی شود و آن چهار ماه در مقایسه با ماه های دیگر حرمت و احترام دارند. بعد امام (علیه السلام) فرمود کسی را با اهل بیت نمی توان مقایسه کرد...

اهل بیت (علیهم السلام)، تنها راه حقیقت

اهل بیت (علیهم السلام)، تنها راه حقیقت

در این شب سیاهم گم گشت راه مقصود از گوشـه ای بـرون آی ای کوکـب هـدایت
از هر طرف که رفتم جز وحشتم نیفزود زنهار از این بیابان وین راه بی نهایت[1]

همیشه ظلمت و تاریکی وحشت آفرین است و نور و روشنایی امیدزا و جان فزاست. آتش پیوسته از محبوب ترین مظاهر طبیعت بوده است. چه شب های سرد و تاریک که فقط سوسو زدن مشعلی از دور، جان هزاران راه گم کرده را خریده و آنان را نجات داده است و چه بسیار سرمازدگانی که حرارت و گرمای آتشی، دلشان را گرم و وجودشان را قوت بخشیده است.
امام همان مشعل فروزنده است در دل تاریکی جهل و معصیت که نور می افکند و راه را به همگان نشان می دهد و فسردگان تاریخ را گرمای حیات می بخشد. امام علی (علیه السلام) فرمود: «إنّما مثلی بینکم کَمَثَل السراج فی الظلمه یستضیء به مَن وَلَجَها»[2]؛ َمثل من در میان شما، مَثل شعله ای است در دل تاریکی که هر کس پای در آن می نهد از من نور و روشنی می گیرد. امام مهربانی حضرت رضا (علیه السلام) فرمود: «الامام النارُ علی الیفاع، الحارُّ لِمَن اِصطلی و الدلیلُ فی المهالکِ مَن فارَقَهُ فهالکُ»[3]؛ امام شعله فروزنده ای بر فراز تپه است و گرمابخش سرمازدگان و راهنما در مهلکه هاست که هر کس از او جدا گردد، نابود می شود.
پیامبر اعظم (صلی الله علیه و آله) فرمودند: «مَثَلُ اهلِ بیتی کَمَثَلِ سفینهِ نوح مَن رکبها نجی و مَن تَرَکَ عنها غَرَقَ»[4]؛ مثل اهل بیت من همانند کشتی نوح است که هر کس به آن تمسک جست، نجات یافت و هر کس راهی دیگر رفت، غرق شد.

مثل اهل بیت من همانند کشتی نوح است که هر کس به آن تمسک جست، نجات یافت و هر کس راهی دیگر رفت، غرق شد.


حاکم نیشابوری از علمای سنی مذهب از ابن عباس نقل کرده است که رسول خدا (صلی الله علیه و آله) فرمود: «مَن سَرَّهُ اَن یحیی حَیاتی و یموتَ مَماتی و یسکُنَ جَنَّهَ عَدنٍ الّتی غَرَسَها ربّی، فَلیوالِ عَلیاً مِن بَعدی وَ لیوالٍ وَلیهُ وَلیقتدِ بالأئمهِ مِن بعدی، فانَّهُم عِترتی، خُلِقوا مِن طینَتی رُزِقوا فَهماً و عِلمَاً وَیلٌ لِلمُکذِّبین بِفَضلِهم مِن اُمَّتی القاطعین فیهم صِلَتی لا اَنالَهُمُ اللهُ شَفاعتی».[5] کسی که دوست دارد زندگیش مانند زندگی من و مرگش چون مرگ من باشد و در بهشت مسکن گزیند، پس از من باید ولایت علی (علیه السلام) را بپذیرد، یاور و دوستدارش را دوست بدارد، به امامان پس از من اقتدا کند که عترت من و آفریده از سرشت من هستند و دانش و فرزانگی دارند. وای بر آنان که فضائل آنها را تکذیب کنند و رشته پیوند من و آنان را قطع کنند، خداوند آنان را به شفاعت من نرساند و امام مهربانی، حضرت رضا (علیه السلام) فرمود: «اَتظنّونَ انَّ ذلک یوجَدُ فی غیر آل الرسول؟»[6]؛ آیا دیگران گمان می کنند که امامت و ولایت را در غیر اهل بیت می توانند بیابند؟

یگانه دوران
مردی از امام صادق (علیه السلام) پرسید مگر پیامبر (صلی الله علیه و آله) نفرمود آسمان سایه نیفکنده و زمین در برنگرفته کسی را که راستگوتر از ابوذر باشد؟ امام (علیه السلام) فرمود آری. گفت یعنی ابوذر حتی از خود آن حضرت و امیرالمؤمنین و امام حسن و امام حسین (علیهم السلام) راستگوتر بود؟
امام صادق (علیه السلام) پرسید: سال چند ماه دارد؟ آن مرد گفت دوازده ماه! امام فرمود ماه هایی که حرمت و احترام دارند چند تاست؟ مرد گفت چهار ماه! امام (علیه السلام) پرسید ماه رمضان هم جزو آنهاست؟ مرد گفت نه! امام (علیه السلام) فرمود حال آن که در ماه رمضان شبی است، شب قدر که از هزار ماه بالاتر است. پس این که ماه رمضان میان آنها نیست چون ماهی است که با سایر ماه ها مقایسه نمی شود و آن چهار ماه در مقایسه با ماه های دیگر حرمت و احترام دارند. بعد امام (علیه السلام) فرمود کسی را با اهل بیت نمی توان مقایسه کرد. ابوذر در مقایسه با دیگران راستگوترین است نه در مقایسه با ما اهل بیت.[7]
امام (علیه السلام) یگانه روزگار است که احدی را با او نمی توان مقایسه کرد. از این روی امام رضا (علیه السلام) فرمود: «الامامُ واحِدُ دَهره لا یدانیه اَحَدٌ لا یعادِلهُ عالِمٌ و لا یوجَدُ لَهُ بَدَلٌ و لا لَهُ مثلٌ و لا نَظیرٌ».[8] امام یگانه دوران است کسی با او برابر نیست و دانشمندی هم طراز او نیست و نظیری برایش یافت نمی شود.

به حسن و خلق وفا کسی به یار ما نرسد تو را در این سخن انکــــار کار ما نرســد
اگر چه حسن فروشان به جلوه آمده اند کسی به حسن و ملاحت به یار ما نرسد
هــــــزار نـــقـش برآیــــد ز کـلـــک صـنــع و یکی به دلپذیری نقش نگار ما نرسد[9]

آیا دیگران گمان می کنند که امامت و ولایت را در غیر اهل بیت می توانند بیابند؟


عالم آل محمد (صلی الله علیه و آله)
امام کاظم (علیه السلام) به فرزندانش سفارش کرده بود: این برادر شما علی بن موسی، عالم آل محمد است؛ از امور دین خود از او بپرسید و آنچه را به شما می گوید، حفظ کنید که من از پدرم شنیدم که می فرمود: عالم آل محمد (صلی الله علیه و آله) در صُلب توست؛ کاش من او را می دیدم، او هم نام امیرالمؤمنین (علیه السلام) است[10] و عبدالسلام بن صالح هروی می گوید: من کسی را داناتر از علی بن موسی الرضا (علیه السلام) ندیدم و هیچ دانشمندی را ندیدم مگر این که بر دانشمندی او معترف بود. مأمون در مجالس خود علمای ادیان و متکلمان را جمع می کرد و امام رضا (علیه السلام) در مباحثه علمی بر همه ی آنها غلبه می کرد؛ همه آنها به برتری او و عجز و ناتوانی خود اعتراف می کردند و من از خود آن بزگوار شنیدم که می فرمود: در میان حرم پیامبر (صلی الله علیه و آله) می نشستم و دانشمندان زیادی در مدینه بودند، وقتی که یکی از آنها پاسخ سؤالش را می شنید، به دیگران اشاره می کرد و آنان نیز مسائل خود را یکی پس از دیگری می پرسیدند و من پاسخ می دادم.[11]
رجاء بن ضحاک که مأمور آوردن امام از مدینه به مرو بود، به مأمون چنین گزارش داد: در هیچ شهری وارد نشدیم مگر از هر سوی گروه گروه مردم می آمدند و مسائل خود را از وی می پرسیدند و ابوالحسن همه را پاسخ می گفت و احادیث فراوانی از پدرانش برای آنان می خواند و مأمون پاسخ گفت: آری او بهترین فرد روی زمین و دانشمندترین مردمان است.[12]

منبع: کتاب کوله پشتی زائر، بنیاد پژوهش های اسلامی آستان قدس رضوی


-------------------------------------------------------
پی نوشت ها:
1. حافظ.
2. نهج البلاغه، خطبه187.
3. تحف العقول، ص796.
4. بحارالانوار، ج23، ص124.
5. مستدرک، ج3، ص128.
6. تحف العقول، ص798.
7. بحارالانوار، ج22، ص406.
8. تحف العقول، ص798.
9. حافظ.
10. بحارالانوار، ج49، ص100.
11. کشف الغمه، ج3، ص107.
12. بحارالانوار، ج49، ص95.


مطالب مرتبط