حضرت کاظم علیه السلام و فرو بردن خشم

حضرت موسى بن جعفر علیه السلام ممتازترین فردی ست که به فرو بردن خشم معروف شده است

حضرت کاظم علیه السلام و فرو بردن خشم

خداوند در سوره آل عمران آیه 134 در وصف پرهیزگاران می فرماید: «الْكاظِمِينَ‏ الْغَيْظَ؛ آنها خشم خود را فرو نشانند». حالت خشم و غضب از خطرناكترين حالات است و اگر جلوى آن رها شود، در شكل نوعی جنون و از دست دادن هر نوع كنترل اعصاب خود نمايى مى ‏كند، بسيارى از جنايات و تصميم هاى خطرناكى كه انسان سال های سال بايد كفاره و جريمه آن را بپردازد در چنين حالى انجام مى ‏شود، لذا در این آيه خداوند یکی از صفات برجسته پرهيزكاران را فرو بردن خشم معرفى كرده است.[1]

ممتازترین فردی که به فرو بردن خشم معروف و مشهور است حضرت موسى بن جعفر علیه السلام است که به همین مناسبت به ایشان لقب كاظم داده شده است. ربيع بن عبد الرّحمن می گويد: «به خدا سوگند موسى بن جعفر عليهما السّلام بسيار دقيق و تيز بين بود و كسانى را كه بعد از وفاتش، در امامت آن حضرت توقّف كرده و امام بعدى را قبول نكردند، مى ‏شناخت، ولى خشم خود را فرو مى ‏برد و آنچه را در باره آنها مى ‏دانست، ابراز نمى ‏كرد، لذا آن حضرت را، «كاظم» (خشم فرو برنده) ناميدند».

در سیره حضرت موسی بن جعفر علیه السلام صفت کظم غیظ به خوبی نمایان است و حضرت بارها در برابر دیگران خشم خود را فرو خورده اند. حسن بن محمد روايت كرده كه مردى در مدينه حضرت موسى بن جعفر عليهما السّلام را مى ‏آزرد و هر گاه آن حضرت را مي ديد به او دشنام مي داد و به على عليه السّلام ناسزا مي گفت، روزى برخى از ياران و همنشينان آن حضرت عرض كردند: اجازه بدهید ما اين مرد تبهكار بد زبان را بكشيم؟ حضرت به سختى با اين كار مخالفت كرد و آنان را از انجام اين عمل بازداشت، و حال آن مرد را پرسيد؟ به آن جناب عرض كردند: جايى در اطراف مدينه به كشت و کار مشغول است.

حضرت سوار شده به مزرعه آن مرد آمد و هم چنان كه سوار بود وارد زراعت او شد، مرد فرياد زد: كشت و کار‏ ما را پامال نكن، حضرت همچنان سواره پيش رفت تا به نزد او رسيد، پياده شد و نزد آن مرد نشست و با خوشرویى شروع به شوخى و خنده با او كرد و به او فرمود: چه اندازه خرج اين كشت و کار كرده ‏اى؟ گفت:

صد دينار، فرمود: چه مبلغ اميد دارى كه از آن نصیبت گردد؟ گفت: من علم غيب ندارم. حضرت فرمود: من گفتم: چه مبلغ اميد دارى بتو برسد (و نگفتم: چه مبلغ بتو خواهد رسيد)؟ گفت: اميد دارم دويست دينار از اين مزرعه نصیب من شود، حضرت كيسه ای در آورد كه سيصد دينار در آن بود و فرمود: اين را بگير و كشت و کار تو نيز به همين حال براى تو باشد و خدا آنچه اميد دارى از آن نصیبت گرداند.

راوى می گويد: آن مرد برخاست و سر حضرت را بوسید و درخواست کرد از بى ‏ادبي ها و بدزباني هاى او بگذرد، موسى بن جعفر عليه السّلام لبخندى زده باز گشت، (اين جريان گذشت تا اينكه روزى) حضرت به مسجد رفت و آن مرد هم نشسته بود، همين كه نگاهش به آن حضرت افتاد؛ گفت: «خدا مي داند رسالت خويش را در چه خاندانى قرار دهد»[3] دوستان آن مرد گفتند: داستان چيست؟ تو كه سخن دیگری در باره اين مرد مي گفتى؟ (دشنام و ناسزا مي گفتى) گفت: همين است كه اكنون گفتم و جز اين چيزى نگويم و شروع كرد به دعا كردن در باره موسى بن جعفر عليهما السّلام. آنان با او به گفتگو پرداختند و او به همان گونه پاسخشان مي داد، همين كه حضرت به خانه بازگشت. به كسانى كه از او اجازه كشتن آن مرد را خواسته بودند فرمود: كدام يك از اين دو راه بهتر بود آنچه شما مي خواستيد يا آنچه من انجام دادم؟ من كار او را با آن مقدار پولى كه مي دانيد سر و سامان داده و به وسيله آن، خود را از شر او آسوده کردم».[4]

معتب نیز درباره این صفت ممتاز حضرت کاظم علیه السلام چنین روایت می کند: موسى بن جعفر عليه السّلام در باغ خرمايش شاخه مي بريد، يكى از غلامان حضرت را ديدم که دسته اى از خوشه‏ هاى خرما را برداشت و پشت ديوار انداخت، من رفتم و او را گرفته نزد حضرت بردم و گفتم: قربانت گردم، من اين غلام را ديدم كه اين خوشه‏ ها را برداشته بود. حضرت فرمود: فلانى! غلام گفت: لبيك، فرمود: گرسنه ‏اى؟ گفت نه، آقاى من! فرمود: برهنه‏ اى؟ گفت: نه، آقاى من! فرمود: پس چرا اين را برداشتى؟ گفت: اين را دلم مي خواست. فرمود: برو، اين خرما هم از تو، و دستور داد او را رها كنيد».[5]

در حالت خشم، عقل و اراده از انسان مختل مى ‏شود و چه بسا بيش از استحقاق کسی که او را به خشم آورده است به او ستم ‏كند يا دست به جنايت بزند یا سخنان ناروا به او بگوید. امام افراد پرهیزگار همچون حضرت کاظم علیه السلام در همه حال با نيروى عقل و تقوا، خشم خود را مهار می كنند و از کسی که آنها را به خشم آورده درمی گذرند.

مهدی سیدمرادی

پی نوشت ها:

[1] تفسير نمونه‏، مكارم شيرازى، ناصر، دارالكتب الإسلامية، تهران‏، 1374 ش‏، ج ‏3، ص 97.

[2] عيون أخبار الرضا عليه السلام، شیخ صدوق، نشر جهان‏، تهران‏، 1378 ق،‏ ج ‏1، ص 112.

[3] انعام، 124.

[4] الإرشاد في معرفة حجج الله على العباد، شیخ مفید، مؤسسة آل البيت عليهم السلام‏، كنگره شيخ مفيد، قم‏، 1413 ق‏، ج 2، ص 233.

[5] کافی، كلينى، محمد بن يعقوب‏، ‏دارالكتب الإسلامية، تهران‏، 1407 ق‏، ج 2، ص 108.

مطالب مرتبط
دیدگاه خود را ارسال کنید
تاکنون نظری برای این مطلب ثبت نشده است.
ویژه ها
عید در حرم امام رئوف

عید در حرم امام رئوف

9224

عید در حرم امام رئوف


عکس حرم مطهرامام رضا علیه السلام

عکس حرم مطهرامام رضا علیه السلام

8634

فقیر و خسته به درگاهت آمدم رحمی که جز ولای توام نیست هیچ دست آویز حرم مطهرامام رضا علیه السلام


زائر حرم امام رضا علیه السلام

زائر حرم امام رضا علیه السلام

7963

دولت دراین سرا و گشایش دراین در است ... السلام علیک یا انیس النفوس یا علی بن موسی الرضا(ع) #امام_رضا_علیه_السلام #حرم_امام_رضا_علیه_السلام #حرم_مطهر_رضوی


ضریح حرم مطهر امام رضا علیه السلام

ضریح حرم مطهر امام رضا علیه السلام

8911

قلب مرا به پای ضریح ات گره بزن بیمارم و دخیل شفای تو می شوم


دربانان حرم مطهر امام رضا علیه السلام

دربانان حرم مطهر امام رضا علیه السلام

9693

از رهگذر خاک سر کوی شما بود؛ هر نافه که در دست نسیم سحر افتاد


بیشتر