زیارت مثنوی عشق(9)

متخصصان برای هوش اخلاقی هفت ویژگی را برشمردند که عبارت اند از: هوشیاری؛ همدردی؛ خودکنترلی؛ احترام؛ مهربانی، صبر و انعطاف.

زیارت مثنوی عشق(9)

رضاجان، تو وارث علی و زهرایی. تو وارث حسن و حسینی. تو وارث باقر و صادقی. به درگاهت آمده ام؛ به احسانت آز دارم و به نعمت هایت نیاز. تشنۀ باران عفو تو گرسنۀ خوان فضل تو شده ام. کوبندۀ درگاه رحمتت و خاکسار کوی شوکتت هستم.

آری بارشِ باران نعمت های بی دریغت مرا از شکرگذاری غافل نموده و ریزش آبشار فضلت مرا از ستایش ناتوان کرده است. بنابراین ای سلطان عشق، ای آنکه گدای کویت محروم نشده و آرزومندت مغموم نگردیده، ای آنکه هر گریخته ای به تو پناه برده و هر گسیخته ای به تو امید سپرده، با من چنان رفتار کن که شایستۀ تو است، نه آن گونه که شایستۀ من است.
ای مسافر کوی یار، در ادامۀ زیارت بگو: «السَّلاَمُ عَلَیْکَ یَا وَارِثَ أَمِیرَ الْمُؤْمِنِینَ علیّ ولیّ اللهِ وَ وَصِیِّ رَسُولِ رَبِّ الْعَالَمِینَ السَّلامُ عَلَیْکَ یَا وَارِثَ فَاطِمَةَ الزَّهْرَاءِ السَّلَامُ عَلَیْکَ یَا وَارِثَ الْحَسَنِ وَ الْحُسَیْنِ سَیِّدَیْ شَبَابِ أَهْلِ الْجَنَّةِ السَّلَامُ عَلَیْکَ یَا وَارِثَ عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ زَینِ الْعَابِدِینَ السَّلَامُ عَلَیْکَ یَا وَارِثَ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ بَاقِرِ عِلْمِ الْأَوَّلِینَ وَ اْلآخِرِینَ السَّلَامُ عَلَیْکَ یَا وَارِثَ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ الصَّادِقِ الْبَارِّ السَّلَامُ عَلَیْکَ یَا وَارِثَ مُوسَى بْنِ جَعْفَرٍ السَّلَامُ عَلَیْکَ أَیُّهَا الصِّدِّیقُ الشَّهِیدُ السَّلَامُ عَلَیْکَ أَیُّهَا الْوَصِیُّ الْبَارُّ التَّقِیُّ أَشْهَدُ أَنَّکَ قَدْ أَقَمْتَ الصَّلَاةَ وَ آتَیْتَ الزَّکَاةَ وَ أَمَرْتَ بِالْمَعْرُوفِ وَ نَهَیْتَ عَنِ الْمُنْکَرِ وَ عَبَدْتَ اللَّهَ مُخْلِصاً حَتَّى أَتَاکَ الْیَقِینُ السَّلَامُ عَلَیْکَ یَا أَبَا الْحَسَنِ وَ رَحْمَةُ اللَّهِ وَ بَرَکَاتُهُ.»

مفاهیم
(ای رضاجان) سلام بر تو که وارث حضرت علی هستی که او امیرمؤمنان و ولّی خدا و جانشین رسول خداست. سلام بر تو که وارث حضرت زهرایی. سلام بر تو که وارث امام حسن و امام حسینی که سَرور جوانان اهل بهشت اند. سلام بر تو که وارث حضرت سجادی که زینت عابدان است. سلام بر تو که وارث محمدبن علی هستی که شکافندۀ علوم و صاحب علم اولین و آخرین است.
سلام بر تو که وارث امام جعفر صادقی که راستگو و مهربان است. سلام بر تو که وارث موسی بن جعفری، (رضاجان)، سلام بر تو ای بسیار راستگوی شهید. سلام بر تو این جانشین نیکوکار و باتقوا، ای علی بن موسی الرضا. گواهی می دهم که تو نماز را برپا داشتی و زکات را پرداختی و امر به معروف کردی و نهی از منکر نمودی و خدا را خالصانه عبادت کردی تا هنگام رحلتت که مقام شهود و عین الیقین است، فرا رسید. ای رضاجان، سلام بر تو و رحمت و برکات خدا بر تو باد.

شفا
هوش اخلاقی
این اصطلاح جدید روان شناسی توسط بوربا ایجاد شد. وی در تعریف هوش اخلاقی می گوید: «هوش اخلاقی یعنی ظرفیت و توانایی درک درست از خلاف و داشتن اعتقادهای اخلاقیِ قوی و عمل به آن ها و رفتار در جهت صحیح و درست.» اعمال افراد با هوش اخلاقی، پیوسته با ارزش ها و عقایدشان هماهنگ است. متخصصان برای هوش اخلاقی هفت ویژگی را برشمردند که عبارت اند از: هوشیاری؛ همدردی؛ خودکنترلی؛ احترام؛ مهربانی، صبر و انعطاف. همچنین در هوش اخلاقی در مدیریت چهار ویژگی را بیان کرده اند که عبارت است از: درست کاری؛ مسئولیت پذیری؛ دل سوزی و بخشش.
در این بخش دعا اوصافی مانند نیکوکاری، تقوا و مهربانی برای امام رضا (علیه السلام) ذکر شده است. ما معتقدیم تمام اوصاف هوش اخلاقی و بیشتر از آن که هنوز شناخته نشده، با الگوی قدسی به صورت جامع و کامل در ائمه معصوم ( علیهم السلام) بوده و حتی مبنای این الگو در ائمه برتر از آن مبانی است که متخصصان ارائه می کنند؛ زیرا مبنای صفاتی مانند مهربانی، نیکوکاری و خودکنترلی از منظر معصوم برگرفته از وحی و قرآن است؛ ولی از منظر متخصصان برگرفته از فطرت یا وضع مخلوق می باشد که در هر حال مبنا و معیار درستی این ها از منظر امامان به یقین بالاتر و برتر است.
هر چند در حداقل هایی ممکن است اشتراک ظاهری بیابد. بنابراین اوصافی که در زیارت برای امام مطرح شده، معادل آن در هوش اخلاقی آمده است که عبارت اند از: درست کاری، خودکنترلی و مهربانی.

5a11515ad51f6.jpg

در تعریف این واژه ها متخصصان گفته اند: «درست کاری به معنای عمل کردن به شیوۀ صحیح است که با عقاید انسان سازگاری دارد. خودکنترلی به معنای کنترل تفکر و اعمال است، به گونه ای که بر فشارهای درونی و بیرونی ایستادگی کنیم و مهربانی یعنی توجه به نیازها و احساسات دیگران.»[1]
حال با تدبر در متن زیارت درمی یابیم که در وهلۀ نخست در این قسمت، اوصاف را برای امام رضا (علیه السلام) بیان کرد اند. دوم اینکه، در زندگی نامۀ حضرت و تاریخ آن می توان به داشتن اوصاف یاد شده به نحو قدسی اذعان داشت؛ زیرا ائمه (علیهم السلام) ما با سخت ترین مشکلات صاحب صحیح ترین الگوی فکری و اخلاقی بوده اند که تأثیر آن در نحوۀ زنگی و معاشرت و برخود آنان با مردم نمایان می باشد؛ پس اگر زائر هنگام خواندن زیارت به الگوهای رفتاری (نیکوکاری، تقوا، مهربانی) که درمورد امام بیان شد، توجه کند و با خواندن زیارت به طور مکرر به آن الگوها توجه بیشتری کرده، آن را باور و در خود تثبیت نماید و در زندگی به کار گیرد، هوش اخلاقی وی ارتقا می یابد.
ثمرۀ این رفتار آن است که توجه فرد با هوش اخلاقی بالا به زندگی، انسان و طبیعت، رفاه اقتصادی و اجتماعی بیشتر می گردد و سختی های زندگی برای او معنا می یابد و این معناجویی در شیوۀ برخورد و تعاملات وی موثر خواهد بود.
بنابراین زیارت افزون بر آن که جنبۀ قدسی و معنوی دارد و باعث اجر اخروی خواهد شد، مضامین آن می تواند الگوی فکری، رفتاری و عاطفی زائر قرار گیرد که اگر از آن تعالیم به نحو مطلوب و صحیح بهره ببرد و در امور روزمرۀ خود، آن را به کار گیرد، به زندگی پرنشاطی دست خواهد یافت.

بریای مشاهده مطلب قبلی اینجا کلیک کنید


منبع: کتاب ندای عشق رضوی، بنیاد پژوهشهای آستان قدس رضوی



---------------------------
پی نوشت ها:
[1]. به نقل از سیادت، علی، «بررسی مقایسه‌ ای ابعاد هوش اخلاقی...»، مطالعات اسلام و روان ‌شناسی، ش۴،‌ ص۹۸.


مطالب مرتبط
دیدگاه خود را ارسال کنید
تاکنون نظری برای این مطلب ثبت نشده است.
ویژه ها
عید در حرم امام رئوف

عید در حرم امام رئوف

9224

عید در حرم امام رئوف


عکس حرم مطهرامام رضا علیه السلام

عکس حرم مطهرامام رضا علیه السلام

8634

فقیر و خسته به درگاهت آمدم رحمی که جز ولای توام نیست هیچ دست آویز حرم مطهرامام رضا علیه السلام


زائر حرم امام رضا علیه السلام

زائر حرم امام رضا علیه السلام

7963

دولت دراین سرا و گشایش دراین در است ... السلام علیک یا انیس النفوس یا علی بن موسی الرضا(ع) #امام_رضا_علیه_السلام #حرم_امام_رضا_علیه_السلام #حرم_مطهر_رضوی


ضریح حرم مطهر امام رضا علیه السلام

ضریح حرم مطهر امام رضا علیه السلام

8911

قلب مرا به پای ضریح ات گره بزن بیمارم و دخیل شفای تو می شوم


دربانان حرم مطهر امام رضا علیه السلام

دربانان حرم مطهر امام رضا علیه السلام

9693

از رهگذر خاک سر کوی شما بود؛ هر نافه که در دست نسیم سحر افتاد


بیشتر