همواره مسائلی اساسی ذهن بشر را به خود مشغول داشته است که از آن جمله مباحث خداشناسی می باشد. بشر همواره از خود می پرسد که : از کجا آمده...

ضرورت بحث خداشناسی
۳ اردیبهشت ۱۳۹۶ 859 41.4 KB 59 0

ضرورت بحث خداشناسی

همواره مسائلی اساسی ذهن بشر را به خود مشغول داشته است که از آن جمله مباحث خداشناسی می باشد. بشر همواره از خود می پرسد که : از کجا آمده ام آمدنم بهر چه بود به کجا می روم آخر ننمایی وطنم .

با مراجعه به تاریخ بشر می بینیم که مبحث خداشناسی در تمام مظاهر فرهنگی چون سنگ نوشته ها، اشکال و صورت ها، نوشته های بدوی ، کتابها و افسانه ها اهمیت داده شده است و علت این اهمیت میل عموم مردم به این مسئله بوده است و به عبارت دیگر چون نیاز آن زمان پرداختن به این گونه مباحث بوده در منابع یاد شده نیز به این مطلب پرداخته شده است .[i] امروزه نیز در این باره فیلمها ، تصاویر و کتاب های فراوانی نوشته می شود .

این بررسی تاریخی نشان می دهد که مبحث خداشناسی دارای اهمیت بسیار بوده چرا که در حال و گذشته مهمترین و دست کم یکی از مهمترین دغدغه های مردم این گونه مباحث می باشد .

حتی وجود منکران دین نشان می دهد که دین و مباحث خداشناسی دارای چه مقدار از اهمیت است که این همه علیه آن اقدام شده است چرا که آنها گمان می کرده اند که توحید و دین برای منافع آنها زیان فراوان دارد لذا به واسطه این اهمیت و آثار فراوان به مبارزه با آن می پرداختند که در قرآن کریم نیز به این مطلب اشاره شده است (یریدون ان یطفئوا نور الله با فواههم) [ii]

در آیات قرآن نیز به این مطلب که از زمانهای قدیم بحث دین و دیانت و توحید مورد بحث بوده اشاره شده و همواره به نزاع و کشمکش های میان موحدان و مشرکان تصریح شده است مانند جریان حضرت ابراهیم و مشرکان . [iii]

از آنچه گذشت روشن شد که مباحث دینی و توحیدی دارای اهمیت فراوان می باشد .

علت این مطلب را می توان در ویژگی های روانی انسان – که میل فطری و غریزی به شناخت حقایق و واقعیت هاست و از آغاز کودکی در هر انسان ظاهر می شود و تاپایان عمر ادامه دارد – جست . پس غریزه حقیقت جویی نخستین عامل این امر می باشد و همان طور که حس تشنگی افراد را وادار به طلب آب می کند، این حس اصیل نیز انسان را وادار به طلب خداشناسی می کند تا این نیاز ذاتی خود را تامین کند .

عامل دیگر این است که رسیدن به خواسته های فطرت مثل میل به جاودانگی و عبودیت و زیبایی طلبی و کمال خواهی در گرو شناخت خاصی می باشد که همان شناخت توحید و مباحث دینی است .

مسئله احتمال وجود خدا و احتمال وجود عذاب در صورت انکار، انسان را بر آن می دارد که به تحقیق و بررسی بپردازد چرا که حتی اگر احتمال وجود آن را بسیار پایین فرض کنیم - در حالی که این طور نیست - اما محتمل آن که عذاب بی نهایت که در صورت انکار واقع می شود زیاد خواهد بود. پس روشن است که در هر حال ارزش احتمال که از برآیند ارزش محتمل و احتمال بدست می آید بی نهایت و زیاد خواهد بود .

علاوه بر آنچه گفته شد دین و اعتقاد به توحید بسیاری از مشکلات بشر را در دنیا نیز حل خواهد کرد که البته گاهی غفلت، مانع از پرداختن به این امر مهم می شود و انسان به علت عدم حل این مشکلات از مرحله حیوانیت تجاوز نمی کند و به مرحله انسانیت و به تبع خلیفه الله بودن نائل نمی شود که در ادامه مباحث به برخی از کارکردها و نقش دین در زندگی دنیا و آخرت اشاره خواهیم کرد .

شاید هم به همین دلیل است که بخش قابل توجهی ازکتاب های مقدس و کلامی و فلسفی به این بحث اختصاص یافته است و هدف همه آنها تامین سعادت دنیا و آخرت انسانهاست .

در هر حال با توجه به این مطلب که امروزه دشمنان ادیان کمر همت را بسته اند تا پایه های اعتقادی را مورد هجوم قرار دهند، اهمیت پرداختن به این گونه مباحث صد چندان شده است .

منبع : کارگروه هم اندیشی رضوان علم



[i]- آشنایی با ادیان بزرگ، حسین توفیقی چاپ اول ص 19

[ii]- توبه / 32

[iii]- انبیاء / 69


مطالب مرتبط