شکایت کردن، ناله کردن، مقایسه کردن، تحقیر و تمسخر، اصرار بی جا بر یک موضوع و مرافعه راه انداختن، از انواع نق زدن است.

عادتهای دورریختنی را دور بریزیم!

عادتهای دورریختنی را دور بریزیم!

با توجه به اهمیت موضوع خوش زبانی و تأثیر آن در استحکام بنیاد خانواده و سازگاری همسران، به برخی از فنون و مهارت های موثری اشاره می کنیم که همسران را در برقراری ارتباط کلامی مناسب یاری می دهد:

1) تجسم پایان کار[1]

در برخی موارد، بدزبانی همسر نتیجه رفتار آزاردهنده طرف مقابل است. در چنین شرایطی اولین چیزی که به ذهن همسر می رسد، آن است که بر سر او فریاد زند و با توهین به او، وی را متوجه رفتار نامطلوبش سازد؛ ولی اگر انسان اندکی به پیامد این واکنش توهین آمیز بیندیشد، در نظر می گیرد که این اهانت و بدزبانی علاوه بر آن که تأثیری منفی بر روحیه خود شخص می گذارد، همسر را نیز که احتمالاً برای رفتار خود توجیهی داشته است، آزرده خاطر خواهد کرد و او را به اتخاذ موضع تدافعی و مقابله با همسر وا خواهد داشت.

در این صورت، فرد با تجسم پایان کار از این روش استفاده نخواهد کرد؛ بلکه می کوشد با لحنی عادی علت رفتار نامطلوب همسر را جویا شود. آن گاه اگر دلیل وی پشتوانه منطقی داشت، سخن او را بپذیرد و در غیر این صورت، با استدلال و به شیوه ای کاملا مؤدبانه او را متوجه خطای خویش سازد.

5bf114baaa90e.jpg

2) پرهیز از نق زدن

لوئئس تریان، عالم و روان شناس مشهور، از مطالعه دقیقی که در زندگی هزار و پانصد خانواده به عمل آورده، به این نتیجه رسیده است که شوهرها نق نق کردن زن را بزرگ ترین و کشنده ترین عیب می دانند. همین نتیجه از تحقیقات گالوپ پول روان شناس و جونسون تمیزامنت روان پزشک نیز به دست آمده است. شکایت کردن، ناله کردن، مقایسه کردن، تحقیر و تمسخر، اصرار بی جا بر یک موضوع و مرافعه راه انداختن، از انواع نق زدن است.

با توجه به این که خصومت ها و کینه های نهانی همچون نارضایتی در امور جنسی، محرومیت از عشق و محبت، نارضایتی ممتد از نحوه زندگی باعث نق زدن می شود، راه عاقلانه این است که زن و شوهر از نظر روان شناسی خود را تجزیه و تحلیل کنند و ناراحتی پنهان خود را به شوهر بگویند و با همکاری شوهر در رفع آن بکوشند؛ اما اگر او با تلخی چیزی را مکرر از همسرش بخواهد، بدون شک هیچ انگیزه ای برای انجام دادن کار مطلوب در همسرش ایجاد نخواهد کرد و تکرار آن جز اتلاف انرژی نتیجه دیگری نخواهد داشت؛ ولی اگر با بیان شیرین از او کاری را بخواهد، احتمال انجام دادن آن به مراتب بیشتر خواهد بود.

3) سرو کار داشتن با خشم[2]

در بیشتر موقعیت های تعارض آمیز، خشم نقش مهمی دارد. سرچشمه بسیاری از بدزبانی ها، عصبانیت دو طرف یا یکی از آن هاست. بر این اساس، لازم است حالت خشم در آن ها مهار شود و بدین صورت می­توان امیدوار بود که تندی و بدزبانی به حداقل ممکن کاهش یابد.

برای برخورد با خشم، خانواده باید منبع خشم را برای هر یک از اعضاء شناسایی کند. شناسایی عامل خشم هر یک از اعضاء به دیگران کمک می کند تا از ایجاد زمینه خشم آن ها جلوگیری کند. این نیز به نوبه خود در جهت پیشگیری از پرخاشگری و بدزبانی موثر است. علاوه بر این، لازم است اعضای خانواده با شیوه­های مهار خشم نیز آشنا شوند. گاهی ممکن است خشم بروز کند؛ ولی لازم است هم خود فرد و هم دیگران از راهکارهای مهار آن استفاده کنند تا هنگام بروز خشم، آسیب های احتمالی آن و از جمله بدزبانی کاهش یابد.

برای برخورد با خشم، خانواده باید منبع خشم را برای هر یک از اعضاء شناسایی کند. شناسایی عامل خشم هر یک از اعضا به دیگران کمک می کند تا از ایجاد زمینه خشم آن ها جلوگیری کند. این نیز به نوبه خود در جهت پیشگیری از پرخاشگری و بدزبانی موثر است. علاوه بر این لازم است اعضای خانواده با شیوه­های مهار خشم نیز آشنا شوند. گاهی ممکن است خشم بروز کند؛ ولی لازم است هم خود فرد و هم دیگران از راهکارهای مهار آن استفاده کنند تا هنگام بروز خشم، آسیب های احتمالی آن و از جمله بدزبانی کاهش یابد.

4) خاموش سازی[3]

خاموش سازی به فرآیند حذف رفتار نامطلوب از راه تقویت نکردن رفتار مورد نظر اطلاق می­شود.[4] همسری که همواره بدعنقی و بدزبانی را وسیله دستیابی به اهداف خود قرار می دهد، هنگامی که مورد توجه قرار گرفت و خواسته اش تامین شد، به این وسیله رفتارش تقویت می شود و همواره از آن استفاده می کند؛ اما بی اعتنایی به کج خلقی و رفتار توهین آمیز وی، راه موثری برای کاهش بد قلقی های اوست که به تدریج رفتارهای نامطلوب را حذف خواهد کرد.

5bf114914d7d3.jpg

5) عذرخواهی

هنگامی که به هر دلیل رفتار غیرمؤدبانه و حاکی از بدزبانی از ما سر می زند، با عذرخواهی می توان ضمن جلوگیری از گسترش دایره نزاع، به ایجاد حالت تفاهم و حاکم ساختن صمیمیت در خانواده کمک کرد. گفتن جملاتی از قبیل از آن چه به زبان آوردم معذرت می خواهم، امیدوارم گفتار تند ما را ببخشی و ... تاثیر فوق العاده ای در این جهت خواهد داشت.

6) متانت

در مواردی همسر با انجام دادن رفتاری نامطلوب زمینه پرخاشگری و بدزبانی طرف مقابل را فراهم می­سازد. در این موقعیت ها، برخورد همراه با متانت مشکل گشاست؛ بنابراین هر موضوعی را که باعث عصبانیت شما می شود، روی یک تکه کاغذ بنویسید. هنگام ناراحتی، گله خود را اظهار نکنید، تحمل کنید تا هنگامی که شما و همسرتان در آرامش روحی به سر می برید، آن وقت شکایات را بیرون بیاورید و پیش خود بخوانید.

منبع: من دیگرما، عباسی ولدی


پی نوشت ها:

[1]. استفان کاوری، هفت عادت خوب خانواده، ترجمه سوسن ملکی، ص107.

[2]. دیویس کنث، خانواده، راهنمای مفاهیم و فنون برای متخصص یاوری، ترجمه فرشاد بهاری، ص143.

[3]. Extinction

[4]. دیویس کنث، خانواده، راهنمای مفاهیم و فنون برای تخصص یاوری، ترجمه فرشاد بهاری، ص151.


مطالب مرتبط