در متون کهن، از نقش خاتم و انگشتری امام‌ رضا علیه السلام با عناوین مختلف یاد می ‌کنند.

نقش خاتم و انگشتری امام‌ رضا علیه السلام چه بود؟

نقش خاتم و انگشتری امام‌ رضا علیه السلام چه بود؟

در منابع حدیثی، از عبارات زیر به عنوان نقش خاتم امام‌ رضا علیه السلام یاد می ‌کنند: حَسبِیَ الله، ما شاءَ اللهُ لا قُوةَ اِلا بِالله، (1) ولیّیَ الله،(2)اَنا وَلی الله (3) و العِزةُ لله. (4) این نقش ‌های یادشده، نشان از تعدد داشتن انگشتری ‌های ایشان دارد. روایت پیشِ رو هم به ‌نوعی از این نکته حکایت می ‌کند.

موسی ‌بن‌ عبدالرحمن می ‌گوید: از حضرت ابوالحسن ‌الرضا علیه السلام از نقش انگشتری و انگشتر پدرشان پرسیدم. امام فرمودند: «نقش انگشتر من ما شاءَ اللّهُ لا قُوَّةَ اِلّا بِاللّه است و نقش انگشتر پدرم حسبِیَ الله است و این انگشتری همان است که من در انگشتم می‌ کنم.»(5)

دربارۀ نقش ‌های انگشتری ائمۀ اطهار علیهم السلام باید این نکته را یاد آوری کرد که با توجه به فضای سیاه دورۀ حکام اموی و عباسی، پیشوایان معصوم علیهم السلام تلاش می‌ کردند از راه‌ های گوناگونی معارف و دیدگاه‌ های خود را بیان کنند. به ‌دست ‌کردن انگشتر و همچنین حک‌ کردن عباراتی خاص بر آن، یکی از راه ‌های بیان موضعشان بود؛ از این‌ رو، این نقش ‌ها را می ‌توان به اقتضای موقعیت ‌ها و حوادث دوران زندگی هر یک از ائمه علیهم السلام بررسی و تحلیل کرد. (6)

علی کفشگر فرزقی

منبع:

وصف آفتاب، ولادت تا شهادت امام رضا علیه السلام، ص 35 (پرسمان رضوی 1)

----------

پی نوشت:

1. کافى، ج۶، ص‌۴۷۳.

2. بحار الأنوار، ج۴۹، ص‌۷.

3. الفصول المهمة، ج۲، ص‌۹۷۲، پاورقى ۳ به‌نقل از مقصد الراغب (مخطوط)، ص‌1۶۲.

4. دلائل الامامة، ص‌1۸۳.

5. کافى، ج۶، ص‌۴۷۳.

6. نک: جعفر مرتضی العاملی، نقش الخواتیم لدی الائمه علیهم السلام.


مطالب مرتبط