والدین می توانند حد و مرز ارتباطات کودک را در بازی و برخوردهای فیزیکی و شوخی های لفظی و عملی برای او مشخص کنند.

وظیفه والدین در دعوای کودک در هنگام بازی

وظیفه والدین در دعوای کودک در هنگام بازی

گاهی کودکان هنگام بازی یا بعد از بازی ، به مقتضای طفولیت با هم دعوا می کنند و ممکن است یکدیگر را کتک بزنند و از همدیگر شاکی شوند . این یکی از مشکلاتی است که در بازی های اجتماعی بوجود می آید .

دعوای کودکان علل مختلفی دارد که با شناختن این علل می توان از بسیاری از این دعواها جلوگیری کرد .

-کودکان گاهی خسته ، عصبی و گرسنه اند ؛

-گاهی نیز به دنبال جلب توجه هستند؛

-گاهی می خواهند قدرت خود را اثبات کنند ؛

- گاهی نیز دنبال یک همبازی و همراه می گردند .

5eb08293a7309.jpg

بنابراین اگر والدین بدانند بچه ها چرا با هم دعوا می کنند در می یابند چه کاری را باید انجام دهند تا این تنش ها کاهش یابد و روابط دوستانه تری بین بچه ها حاکم شود .

در این موارد والدین نباید تابع احساسات شده و بدون تحقیق به جانبداری فرزندان خود برخیزند و اطفال دیگر را مقصر بدانند و یا با والدین آنان بی احترامی و دعوا کنند در این گونه دعواها کمتر اتفاق می افتد تنها یک طرف مقصر باشد بنابراین خونسردی و تحقیق والدین درسی عملی برای کودکان خواهد بود .

اگر هر پدر و مادری بدون تحقیق درباره اصل موضوع ، از کودک خود دفاع کند ، کار به دعوا و زد و خورد و گاهی قانون می رسد و این عمل ، بدآموزی دارد ؛ کودک که این صحنه را می بیند ، ملاحظه می کند که حق و حقیقت ارزشی ندارد و کسی به فکر پیدا کردن آن نیست و هر پدر و مادری تنها از روی تعصب از بچه خود دفاع می کنند . چنین کودکی ، تعصب های بی جا و حق کشی را عملا از پدر و مادر یاد می گیرد و در اجتماع ، به کار خواهد بست . [1]

5eb082b391128.jpg

می توان با کودکانی که دعوا کرده اند گفت و گو کرد و به طور منطقی و مسالمت آمیز مساله را حل کرد و کودکان در گیر را آشتی داد گر چه به طور طبیعی فطرت کودکانه از کینه به دور است و قهر آنان طولانی نیست .

والدین باید به اطفال بفهمانند که در بازی ، عناد و و کینه ورزی درست نیست . اگر کشمکش و جدال برای کودک عادی شود کم کم دوستان خود را از دست خواهند داد . این مطلب سخن امام هادی علیه السلام است که فرموده اند : " جدال و نزاع ، دوستان قدیمی را از یکدیگر جدا نموده و اعتماد و اطمینان را از بین می برد تنها چیزی که در آن است غلبه بر دیگری است و آن هم سبب جدایی است " [2]

والدین می توانند حد و مرز ارتباطات کودک را در بازی و برخوردهای فیزیکی و شوخی های لفظی و عملی برای او مشخص کنند . البته نباید انتظار داشت که کودکان همیشه مطیع و سر به راه باشند .

فرزندان از طریق آموزش والدین یاد می گیرند تا نیروی خود را به نحوی سالم به کار ببرند . بچه ها گاهی سرحال هستند و برای نشان دادن قدرت خود با دیگران گلاویز می شوند . آن ها راه دیگری برای زور آزمایی و مصرف انرژی خود نمی شناسند . باید به آن ها آموخت که با فعالیت هایی مثل دویدن ، بالا رفتن از پله و ورزش های دیگر در پارک یا در حیاط منزل و بازی هایی که به دیگران صدمه نمی زند ، خود را آرام کنند . اگر مجبور به ماندن در خانه هستند به آنها اجازه داده شود تا به گونه ای مناسب انرژی خود را تخلیه کنند .

والدین بهتر است در برخورد با همسایگان مراعات حال آنان را داشته باشند تا باعث ایجاد کینه و دشمنی نشود و روحیه مشاجره و خودخواهی در کودک شان رشد نکند بلکه اعتبار و ارزش خود را در بین همسایگان و محل زندگی حفظ کنند .[3]

یکی از مهم ترین عوامل دعوا و مشاجره رفتار و سخنان والدین است والدین به دلیل خستگی بیش از حد کار و امور خانه و مخارج و ... ممکن است نزد کودکان خود مشاجره و بحث کنند و این امر بر فرزندان تاثیر می گذارد و آنان را آماده خشونت می کند .

والدین بهتر است این موارد را کاهش دهند و برطرف کنند . رقابت بر سر اسباب بازی ، کتاب و لوازم ورزشی و ... غالبا بین کودکان اتفاق می افتد که با تدبیر شایسته و صبر و حوصله والدین این مشاجرات به سادگی حل خواهد شد . [4]

اگر در اثر دعوا یکی از بچه ها صدمه ببیند ، باید از ادامه آن جلوگیری کرد ؛ حتی اگر این صدمه تصادفی یا غیرعمدی باشد ، والدین نباید اجازه دهند که کار دعوا به صدمات جدی تری کشیده شود .

همچنین والدین در مشاجرات نیز نباید خود را با کلمات ناپسند مورد خطاب قرار دهند به کار بردن چنین الفاظی در رفتار کودک تاثیر مستقیم دارد . کودکان این برخوردها را جدی می گیرند . برچسب زدن باعث می شود که جایگاه آنها در جمع ، متزلزل شده و تصویر ذهنی نامطلوبی برایشان ترسیم شود .

والدین می توانند به فرزندانشان بیاموزند که چگونه با یکدیگر ارتباط بهتری برقرار کنند . به بچه ها کلماتی را یاد می دهند که باعث بازی بهتر و همکاری بهتر آنان شود ؛ به بچه های بزرگتر یاد دهند که چگونه برای وادار کردن بچه های کوچکتر به بازی ، به آنها تکالیف ساده بدهند . وقتی را برای هر کدام از فرزندان خود اختصاص دهند و با آنها فعالیت هایی را انجام دهند که متناسب با سن , علایق و نیازهای آن هاست ، شرایطی را ایجاد کنند که هر کودکی احساس کند بی نظیر و خاص است .

وقتی در اثر دخالت های بزرگترها دعوا به پایان رسید ، موضوع را پیگیری نکنند و درباره چگونگی شروع جنگ و پیدا کردن مقصر اصلی پی جویی نکنند . اگر در این امر زیاد دخالت کنند ، بچه ها عادت می کنند به جای اینکه خودشان مشکل خود را حل کنند ، برای حل و فصل اختلافاتشان منتظر پدر و مادر بمانند .

شاید روابط ناسالم در خانواده و بی توجهی والدین به نیازهای عاطفی و روانی کودک باعث پرخاشگری وی شده است که در این صورت والدین باید آن را اصلاح کنند .


[1] .تربیت. ابراهیم امینی ، ص 127 .

[2] . بحارالانوار ، ج 75 ، ص 369 .

[3] ر. ک : گفتارهایی درباره تربیت فرزندان ، ، انتوان ماکاررنکو ، مترجم : ابوتراب باقرزاده ، ص 94-95 .

[4] .ر. ک : تربیت فرزند در اسلام ، محمود ارگانی بهبهانی حائری ، ص 205-206 .


مطالب مرتبط