از نشانه‏ هاى مهم مؤمنان راستين اين است كه گفتار و كردارشان صد در صد هماهنگ باشد

 در برابر دشمنان گفتار و عمل باید یکی باشد

در برابر دشمنان گفتار و عمل باید یکی باشد

جمعى از مؤمنان پيش از آنكه حكم جهاد نازل شود مى‏ گفتند: اى كاش خداوند بهترين اعمال را به ما نشان مى‏ داد تا عمل كنيم، چيزى نگذشت كه خداوند به آن ها خبر داد كه «افضل اعمال، ايمان خالص و جهاد است» اما اين خبر آن ها را ناخوشايند آمد و تعلل ورزيدند، لذا آيه 2 سوره صف نازل شد و كسانى كه به گفته ‏هاى خود عمل نمى‏كنند را ملامت و سرزنش كرد.(1)، مى ‏فرمايد «اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد! چرا سخنى مى‏گوئيد كه عمل نمى‏ كنيد»؟! (يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ ما لا تَفْعَلُونَ).

گرچه اين آيات در مورد گفتگوهاى جهاد، و سپس فرار در روز جنگ احد نازل شده، ولى هيچ گاه شان نزول ها مفهوم گسترده آيات را محدود نمى ‏كند، بنا بر اين هر گونه گفتار بى‏ عمل درخور سرزنش و ملامت است، خواه در رابطه با پايمردى در ميدان جهاد باشد، و يا در هر عمل مثبت و سازنده ديگر.

سپس در ادامه همين سخن مى‏ افزايد: «اين كار موجب خشم عظيم نزد خدا است كه سخنانى بگوئيد كه عمل نمى‏ كنيد» (كَبُرَ مَقْتاً عِنْدَ اللَّهِ أَنْ تَقُولُوا ما لا تَفْعَلُونَ). در مجالس انس مى ‏نشينيد و داد سخن مى‏ دهيد، اما هنگامى كه ميدان عمل فرا مى‏ رسد هر كس به گوش ه‏اى فرار كند.

از نشانه‏ هاى مهم مؤمنان راستين اين است كه گفتار و كردارشان صد در صد هماهنگ باشد، و هر قدر انسان از اين اصل دور شود از حقيقت ايمان دور شده است. زبان ترجمان دل است، و اگر راه اين دو از يكديگر جدا شود نشانه نفاق است، و مى‏ دانيم يك انسان منافق از سلامت فكر و روح برخوردار نيست. از بدترين بلاهايى كه ممكن است بر يك جامعه مسلط شود بلاى سلب اطمينان است، و عامل اصلى آن جدايى گفتار از كردار است، مردمى كه مى‏ گويند و عمل نمى‏ كنند هرگز نمى ‏توانند به يكديگر اعتماد كنند و در برابر مشكلات هماهنگ باشند، هرگز برادرى و صميميت در ميان آن ها حاكم نخواهد شد، هرگز ارزش و قيمتى نخواهند داشت، و هيچ دشمنى از آن ها حساب نمى ‏برد.(2)

هنگامى كه غارتگران لشكر شام مرزهاى عراق را مورد تاخت و تاز خود قرار دادند و خبر به گوش على (ع) رسيد سخت ناراحت شد، خطبه ‏اى خواند و چنين فرمود: على (ع) در اين گفتار كه از سوز دل مباركش حكايت مى‏ كند به مردم عراق مى ‏گويد: «اى مردمى كه بدن هايتان جمع و دل ها و افكارتان پراكنده است، سخنان داغ شما سنگ هاى سخت را درهم مى ‏شكند، ولى اعمال سست شما دشمنانتان را به طمع وا مى ‏دارد، در مجالس و محافل چنين و چنان مى‏ گوئيد و اما به هنگام پيكار فرياد مى زنيد كه اى جنگ از ما دور شو».(3)

و نیز در حديثى از امام صادق(ع) مى‏ خوانيم كه فرمود: «عالم كسى است كه عملش، گفتارش را تصديق كند، و هر كس عملش گفتارش را تصديق نكند، عالم نيست».(4)

#قرآن #دشمنان #گفتار #اعمال

علی کفشگر فرزقی

منبع:

1. مجمع البيان في تفسير القرآن،علامه طبرسی، ج‏9، ص: 417

2. تفسير نمونه، ناصر مکارم شیرازی، ج‏24، ص: 61 و66

3. نهج البلاغة (للصبحي صالح)، ص: 72 (نقل از تفسیر نمونه)

4. الكافي (ط - الإسلامية)، کلینی،ج‏1، ص: 36 (نقل از تفسیر نمونه)


مطالب مرتبط