نه افراط و نه تفریط

افراط و زیاده روی ، تفریط و کم انگاری در همه ی کارها زیان بخش و نشانه ی نقص است...

  نه افراط و نه تفریط

امام رضا (ع) :پیامبر (ص) میانه رو بااعتدال ویکسان بود...[1]

اعتدال عامل وعلت اقوام جهان وجامعه ونفس انسانی است، و انسان به عنوان پدیده ای ازجهان، با دیگر پدیده ها دراین جهت فرقی ندارد. انسان هرچه کامل تر باشد اعتدال وهماهنگی نیروهای درونی او بیشتر است ، و در همه ی گرایش ها وگزینش ها از چارچوب عدل و اعتدال گامی فراتر و فروتر نمی گذارد.
امام علی (ع) :فضیلت ها چهار نوع است: نخست حکمت (و دانایی) است، و قِوام (و برپایی) آن به اندیشه بستگی دارد... چهارم عدل است،و قوام (و برپایی) آن در اعتدال (و تعادل یابی) قوای نفس نهفته است.[2]
افراط و زیاده روی ، تفریط و کم انگاری در همه ی کارها زیان بخش و نشانه ی نقص است. نمونه ی روشن آن در ثروت اندوزی و تهیدستی که هردو زیان بار است برای نفس آدمی و سیر و صعود آن و برای مردم جامعه ومردم. همچنین افراط در خوردن و آشامیدن یا نخوردن و دست کشیدن ازغذا- چنانکه دربرخی مکاتب ریاضتی وجود دارد- هردو برای بدن وروح زیان دارد و بستر مناسب رشد انسانی را که اعتدال و تعادل است برهم می زند.
امام رضا (ع) :تن (انسان) مانند زمین پاکیزه است که آباد گردد و آبیاری شود؛ به گونه ای که درآب زیاد غرق نگردد و با آب اندک تشنه نشود(اگرچنین شد)همواره آباد می ماند...و اگر از رسیدگی به آن غفلت شود ،تباه گردد...آری تن آدمی چنین است...[3]

افراط و زیاده روی ، تفریط و کم انگاری در همه ی کارها زیان بخش و نشانه ی نقص است.


شخصیت ها وانسان های متعادل کسانی هستند که همه ی قوای درونی و بیرونی و تن و روان آنان ازاعتدال و تناسب لازم برخوردار است وهرکس درهمه ی این نیروهای دورنی و بیرونی تناسب و اعتدال بیشتری داشته باشد به کمال نزدیکتراست.
آن انسان آرمانی و بی مانند ، و یا بسیار کم مانندی که بتواند اعتدال وحد میانه را در همه ی قوای درونی وروحی و بیرونی وتنی نگه دارد و همواره معتدل باشد، انسان کامل است، که در همه ی ابعاد شخصیتی حدمیانه و اعتدال را رعایت کرده است.
مهم ترین اعتدال ها، اعتدال در نیروهای روحی و صفات اخلاقی است؛ یعنی انسان بتواند با سخت کوشی وریاضت ، اخلاق و حالات روحی خویش را تعادل بخشد و شخصیت اخلاقی معتدلی داشته باشد.این بسیار آرمانی و مهم است، اگرچه کاری بسیاردشوارو کارستان است.
قلب و روح انسان ممکن است در زمینه های گوناگون، ازحالت اعتدال خارج شود وبه افراط وتفریط بگراید و توازن انسانی ودرونی خویش را ازدست بدهد و موجب انواع نقص ها و بیماری های روحی گردد.

5a8af3c1a1d6e.jpg


اگر انسانی همواره در خشم باشد، تعادل وجودی و سلامت تنی فرد را بر هم می ریزد و از کمال انسانی دور می سازد و اگرهمیشه بردباری باشد انسان هیچ گاه ازخود دفاع نمی کند و هستی او چون شهربی دفاع همواره دستخوش حئادث می گردد.
و بدین سان دیگر اخلاق آدمی نیز باید از اعتدال وتعادل برخوردار باشد تا ره به سوی کمال برد. اکنون بیندیشید در این سیره ی پیامبر(ص) که امام رضا (ع) روایت می کند که پیامبر «معتدل الامر» و درهمه ی ابعاد شخصیتی میانه رو بود، و این بالاترین تصویر را از چهره پیامبر به دست می دهد وکیان بلند انسانی وآرمانی او را آشکارمی سازد.

منبع:سیره ی پیامبر(ص) به روایت امام رضا (ع) - محمد حکیمی


--------------------------
پی نوشت
[1] عیون اخبارالرضا«ع»1/318
[2] بحار78/81-الحیاه7/447-448
[3] بحار62/310

مطالب مرتبط
دیدگاه خود را ارسال کنید
تاکنون نظری برای این مطلب ثبت نشده است.
ویژه ها
عید در حرم امام رئوف

عید در حرم امام رئوف

9224

عید در حرم امام رئوف


عکس حرم مطهرامام رضا علیه السلام

عکس حرم مطهرامام رضا علیه السلام

8634

فقیر و خسته به درگاهت آمدم رحمی که جز ولای توام نیست هیچ دست آویز حرم مطهرامام رضا علیه السلام


زائر حرم امام رضا علیه السلام

زائر حرم امام رضا علیه السلام

7963

دولت دراین سرا و گشایش دراین در است ... السلام علیک یا انیس النفوس یا علی بن موسی الرضا(ع) #امام_رضا_علیه_السلام #حرم_امام_رضا_علیه_السلام #حرم_مطهر_رضوی


ضریح حرم مطهر امام رضا علیه السلام

ضریح حرم مطهر امام رضا علیه السلام

8911

قلب مرا به پای ضریح ات گره بزن بیمارم و دخیل شفای تو می شوم


دربانان حرم مطهر امام رضا علیه السلام

دربانان حرم مطهر امام رضا علیه السلام

9693

از رهگذر خاک سر کوی شما بود؛ هر نافه که در دست نسیم سحر افتاد


بیشتر